تاملي درويژگيهاى حضرت معصومه (سلام الله عليها)

تاملي درويژگيهاى حضرت معصومه (سلام الله عليها)

تاملي درويژگيهاى حضرت معصومه (سلام الله عليها)

بانويي كه با شفاعت او شيعيان وارد بهشت مى‏شوند

تعداد امامزادگان شايسته تعظيم و تجليل در «دار الايمان قم‏»كه بر فراز قبور مطهرشان گنبد و سايبان هست‏به چهارصد نفرمى‏رسد.در ميان اين چهار صد اختر تابناكى كه در آسمان قم نورافشانى‏مى‏كنند، ماه تابانى كه همه آنها را تحت الشعاع انوار درخشان‏خود قرار داده، تربت پاك شفيعه محشر، كريمه اهل‏بيت‏ پيغمبر(عليهم السلام)، دخت گرامى موسى بن جعفر، حضرت معصومه(سلام الله عليها) مى‏باشد.پژوهشگر معاصر، علامه بزرگوار، حاج محمدتقى تسترى، مولف قاموس ‏الرجال مى‏نويسد: «درميان فرزندان امام كاظم (عليهم السلام) با آن همه كثرتشان بعد از امام‏رضا (عليهم السلام)، كسى همسنگ حضرت معصومه (سلام الله عليها) نمى‏باشد. » محدث گرانقدرحاج شيخ عباس قمى به هنگام بحث از دختران حضرت موسى بن‏ جعفر(عليهم السلام)، مى‏نويسد: «برحسب آنچه به مارسيده، افضل آنها سيده جليله معظمه، فاطمه‏ بنت امام موسى (عليهم السلام)، معروف به حضرت معصومه (سلام الله عليها) است.» بررسى‏شخصيت ‏برجسته و فضايل گسترده حضرت معصومه (سلام الله عليها) در اين صفحات ‏نمى‏گنجد. در اين نوشته به برخى از ويژگيهاى آن خاتون دوسرا اشاره مى‏كنيم:

شفاعت گسترده

بالاترين جايگاه شفاعت، از آن رسول گرامى اسلام است كه در قرآن‏ كريم از آن به «مقام محمود» تعبير شده است. و گستردگى آن باجمله بلند: (ولسوف يعتيك ربك فترضى) بيان گرديده است. همانا دو تن ازبانوان خاندان رسول مكرم شفاعت گسترده‏اى دارند كه بسيار وسيع‏ و جهان شمول است و مى‏تواند همه اهالى محشر را فراگيرد:1- خاتون محشر، صديقه اطهر، حضرت فاطمه زهرا سلام الله‏عليها.2- شفيعه روزجزا، حضرت فاطمه معصومه (سلام الله عليها) . در مورد شفاعت گسترده  حضرت زهرا سلام الله عليها همين بس كه ‏شفاعت ، مهريه آن حضرت است و به هنگام ازدواج پيك وحى طاقه ‏ابريشمى از جانب پروردگار آورد كه در آن، جمله «خداوند مهريه ‏فاطمه زهرا را شفاعت گنهكاران از امت محمد (صلی الله علیه و اله ) قرار داد.» باكلك تقدير نقش بسته بود.اين حديث از طريق اهل سنت نيز آمده است.

بعد از فاطمه زهرا سلام الله عليها از جهت گستردگى شفاعت ، هيچ كس و حد اقل هيچ بانويى به شفيعه محشر، حضرت معصومه‏ دخت موسى بن جعفر سلام الله عليها نمى‏رسد، كه امام به حق‏ناطق، حضرت جعفر صادق (عليهم السلام) در اين رابطه مى‏فرمايد: «تدخل بشفاعتها شيعتنا الجنه باجمعهم‏»: «با شفاعت او همه شيعيان ما وارد بهشت مى‏شوند.»

عصمت

بر اساس روايتى كه مرحوم سپهر در «ناسخ‏» از امام رضا (عليهم السلام) روايت كرده، لقب «معصومه‏» را به حضرت معصومه، امام هشتم ‏اعطا كرده‏اند. طبق اين روايت امام رضا (عليهم السلام) فرمود: «من زار المعصومه بقم كمن زارنى‏» «هركس حضرت معصومه را درقم زيارت كند، همانند كسى است كه مرا زيارت كرده باشد.» اين ‏روايت را مرحوم محلاتى نيز به همين تعبير نقل كرده است. با توجه به اين كه عصمت ‏به چهارده معصوم (عليهم السلام) منحصرنيست، بلكه همه پيامبران، امامان و فرشتگان معصوم هستند .و علت اشتهار حضرت رسول اكرم، فاطمه زهرا و امامان(عليهم‏السلام) به «چهارده معصوم‏» آن است كه آنها علاوه بر مصونيت ازگناهان صغيره و كبيره، از «ترك اولى‏» نيز كه منافات با عصمت ‏ندارد، پاك و مبرا بودند. مرحوم مقرم در كتابهاى ارزشمند: «العباس‏» و «على الاكبر» دلائل عصمت ‏حضرت ابوالفضل و حضرت‏على‏اكبر(عليهماالسلام) را بر شمرده‏است. و مرحوم نقدى در كتاب‏«زينب الكبرى‏» از عصمت ‏حضرت زينب سلام الله عليها سخن ‏گفته است. و مولف «كريمه اهلبيت‏» شواهد عصمت‏ حضرت معصومه (سلام الله عليها) را بازگو نموده است.و با توجه به اين كه حضرت معصومه (سلام الله عليها) نام شريفشان «فاطمه‏» است و در حال حيات به «معصومه‏» ملقب نبودند، تعبير امام (عليهم السلام) دقيقا به معناى اثبات عصمت است، زيرا بر اساس قاعده معروف:«تعليق حكم به وصف مشعر بر عليت است‏» دلالت ‏حديث ‏شريف برعصمت آن بزرگوار بى‏ترديد خواهد بود.

فداها ابوها

آيت الله سيد نصر الله مستنبط از كتاب «كشف اللئالى‏» نقل‏ فرموده كه روزى عده‏اى از شيعيان وارد مدينه شدند و پرسشهايى ‏داشتند كه مى‏خواستند از محضر امام كاظم (عليهم السلام) بپرسند. امام (عليهم السلام) درسفر بودند، پرسشهاى خود را نوشته به دودمان امامت تقديم ‏نمودند، چون عزم سفر كردند براى پاسخ پرسشهاى خود به منزل‏امام (عليهم السلام) شرفياب شدند، امام كاظم (عليهم السلام) مراجعت نفرموده بود و آنهاامكان توقف نداشتند، از اين رو حضرت معصومه (سلام الله عليها) پاسخ آن پرسشها را نوشتند و به آنها تسليم نمودند، آنها با مسرت فراوان ازمدينه منوره خارج شدند، در بيرون مدينه با امام كاظم (عليهم السلام) مصادف‏شدند و داستان خود را براى آن حضرت شرح دادند.هنگامى كه امام (عليهم السلام) پرسشهاى آنان و پاسخهاى حضرت معصومه (سلام الله عليها) را ملاحظه كردند، سه بار فرمودند: «فداها ابوها» «پدرش به قربانش باد.» با توجه به اين كه‏ حضرت معصومه (سلام الله عليها) به هنگام دستگيرى پدر بزرگوارش خردسال بود ، اين داستان از مقام بسيار والا و دانش بسيار گسترده آن حضرت ‏حكايت مى‏كند.

بارگاه حضرت معصومه (سلام الله عليها) تجليگاه حضرت زهرا (سلام الله عليها)

بر اساس روياى صادقه‏اى كه مرحوم آيت الله مرعشى نجفى(ره) ازپدر بزرگوارش مرحوم حاج سيد محمود مرعشى (متوفاى 1338 ه' .) نقل مى‏كردند، قبر شريف حضرت معصومه (سلام الله عليها) جلوه ‏گاه قبر گم شده ‏مادر بزرگوارش حضرت صديقه طاهره سلام الله عليها مى‏باشد. آن مرحوم در صدد بود كه به هر وسيله‏ اى كه ممكن باشد، محل دفن‏ حضرت زهرا سلام الله عليها را به دست آورد، به اين منظورختم مجربى را آغاز مى‏كند و چهل شب آن را ادامه  مى‏دهد، تا درشب چهلم به خدمت‏ حضرت باقر و يا حضرت صادق (عليهماالسلام) شرفياب مى‏شود، امام (عليهم السلام) به ايشان مى‏فرمايد: «عليك بكريمه اهل البيت‏» «به دامن كريمه اهلبيت پناه‏ ببريد.» عرض مى‏كند: بلى من هم اين ختم را براى اين منظور گرفته‏ ام كه قبر شريف ‏بى‏بى  را دقيقا بدانم و به زيارتش بروم. امام (عليهم السلام) فرمود: منظور من قبر شريف حضرت معصومه درقم مى‏باشد.» سپس ادامه داد: «براى مصالحى خداوند اراده فرموده كه محل دفن حضرت فاطمه ‏سلام الله عليها همواره مخفى بماند و لذا قبر حضرت معصومه را تجليگاه قبرآن حضرت قرار داده است. هر جلال و جبروتى كه براى‏ قبر شريف حضرت زهرا مقدر بود خداوند متعال همان جلال و جبروت‏ را بر قبر مطهر حضرت معصومه (سلام الله عليها) قرار داده است.»

 

 

 

پيشگوئى امام صادق (عليهم السلام)

امام جعفر صادق (عليهم السلام) در ضمن حديث مشهورى كه پيرامون قداست قم به ‏گروهى از اهالى رى بيان كردند، فرمودند: «تقبض فيها امراءه هى من ولدى، واسمها فاطمه بنت موسى، تدخل‏ بشفاعتها شيعتنا الجنه باجمعهم‏» «بانويى از فرزندان من به ‏نام «فاطمه‏» دختر موسى، در آنجا رحلت مى‏كند، كه با شفاعت اوهمه شيعيان ما وارد بهشت مى‏شوند.» راوى مى‏گويد: من اين حديث‏ را هنگامى از امام صادق (عليهم السلام) شنيدم كه حضرت موسى بن جعفر(عليهم السلام) هنوز ديده به جهان نگشوده بود. پيشگوئى امام صادق (عليهم السلام) از ارتحال حضرت معصومه (سلام الله عليها) در قم پيش ازولادت پدر بزرگوارش بسيار حائز اهميت است و از مقام بسيار شامخ ‏آن حضرت حكايت مى‏كند.

رمز قداست قم

در احاديث فراوانى از قداست قم سخن رفته ، تصوير آن در آسمان‏ چهارم به رسول اكرم (صلی الله علیه و اله) ارائه شده است. اميرمومنان (عليهم السلام) به اهالى قم درود فرستاده و از جاى پاى جبرئيل‏ در آن سخن گفته و امام صادق(عليهم السلام) قم را حرم اهلبيت معرفى كرده وخاك آن را پاك و پاكيزه تعبير كرده‏است. امام كاظم (عليهم السلام) قم را عش‏آل محمد (آشيانه آل محمد(ص)) ناميده و يكى از درهاى بهشت رااز آن اهل ‏قم دانسته. امام هادى (عليهم السلام) اهل قم را «مغفور لهم‏» (آمرزيده) تعبير كرده و امام حسن عسكرى (عليهم السلام) از حسن نيت آنها تمجيد كرده و با تعبيرات بلندى اهالى قم را ستوده است. اينها و دهها حديث ديگرى كه در قداست و شرافت قم و اهل قم از پيشوايان معصوم به ما رسيده، فضيلت و عظمت اين سرزمين را براى ‏همگان روشن مى‏سازند، جز اين كه بايد ديد راز و رمز اين همه ‏شرافت و قداست چيست؟حديث فوق كه پيرامون ارتحال حضرت معصومه (سلام الله عليها) به عنوان پيشگوئى‏ از امام صادق (عليهم السلام) نقل شد، از راز و رمز آن پرده بر مى‏دارد وروشن مى‏سازد كه اين همه فضيلت و شرافت، از ريحانه پيامبر، كريمه اهلبيت ، مهين بانوى اسلام ، حضرت معصومه (سلام الله عليها) سرچشمه‏ مى‏گيرد، كه در اين سرزمين ديده از جهان فرو بسته، گردو خاك‏ اين سرزمين را توتياى ديدگان حور و ملائك نموده است.

 

تنها خواهر امام هشتم

نجمه خاتون همسرگرامى امام كاظم (عليهم السلام) تنها دو فرزند در دامان ‏خود پرورش داد و آنها عبارتند از:1- خورشيد فروزان امامت ، حضرت على بن موسى الرضا (عليهم السلام).2- ماه تابان درج عصمت، حضرت معصومه (سلام الله عليها). محمد بن جرير طبرى، دانشمند گران مايه شيعه در قرن پنجم هجرى، براين واقعيت تصريح نموده است.مدت 25 سال تمام حضرت رضا (عليهم السلام) تنها فرزند نجمه خاتون بود، پس‏ از يك ربع قرن انتظار، سرانجام ستاره‏اى تابان از دامن نجمه ‏درخشيد كه هم سنگ امام هشتم (عليهم السلام) بود و امام (عليهم السلام) توانست والاترين ‏عواطف انباشته شده در سويداى دلش را بر او نثار كند. بين حضرت معصومه (سلام الله عليها) و برادرش امام رضا (عليهم السلام) عواطف سرشار و محبت ‏زايد الوصفى بود كه قلم از ترسيم آن عاجز است. در يكى از معجزات امام كاظم (عليهم السلام ) كه حضرت معصومه نيز نقشى دارد، هنگامى كه مرد نصرانى مى‏پرسد: «شما كه هستيد؟» مى‏فرمايد: «انا المعصومه اخت الرضا» «من معصومه، خواهر امام رضا (عليهم السلام) مى‏باشم.» اين تعبير از محبت‏سرشار آن حضرت به برادر بزرگوارش‏امام رضا (عليهم السلام) و از مباهات او به اين خواهر برادرى سرچشمه ‏مى‏گيرد.

نامه دعوت

محبت و مودت اين خواهر و برادر در سطح بسيار بالا بود، به طورى‏ كه مفارقت امام هشتم (عليهم السلام) براى حضرت معصومه (سلام الله عليها) بسيار سخت‏بود، جدائى حضرت معصومه (سلام الله عليها) نيز براى امام هشتم (عليهم السلام) قابل تحمل نبود. و لذا پس از استقرار امام هشتم (عليهم السلام) در مرو، نامه‏ اى خطاب به‏حضرت معصومه (سلام الله عليها) مرقوم فرموده، آن را توسط غلام مورد اعتمادى به ‏مدينه ارسال نمود. جالب توجه است كه حضرت رضا(عليهم السلام) به غلام دستور داد كه در هيچ‏منزلى توقف نكند، تا آن مرقومه را در اندك زمان ممكن به مدينه‏ منوره برساند. حضرت معصومه (سلام الله عليها) نيز به مجرد دريافت دست‏خط برادر، رخت ‏سفر بست‏ و خود را مهياى سفر نمود.

هادى دانشور

 

ارسال نظر

با ما در ارتباط باشید

برای اطلاع از مطالب جدید لطفا در خبرنامه سایت عضو شوید...